In 2006 deden archeologen een ‘proefsleufonderzoek’ voor de aanleg van een gasleiding in de buurt van het Friese dorpje Tirns. Dit is een soort kleine opgraving die archeologen doen om te kijken of er onder de grond iets te vinden is en of ze een groter gebied moeten gaan opgraven. De archeologen dachten de fundamenten van een klooster te gaan vinden. Op oude kaarten van de omgeving werd namelijk een middeleeuwse klooster afgebeeld. Toen ze gingen graven vonden ze echter geen klooster, maar iets heel anders: de resten van een boot!
Punters
De stukken die de archeologen hadden gevonden waren de resten van een ‘punter’ uit de late middeleeuwen, een kleine slanke boot met een puntige voorsteven. De boot van ongeveer 7 meter lang was bijzonder goed bewaard gebleven. Organische materialen als hout, bot en zaden blijven erg goed bewaard in natte grond. De boot kon gelukkig in een aantal stukken opgegraven worden en werd daarna gelijk behandeld met speciale stoffen, zodat het hout niet uit elkaar zou vallen.
Jaarringenonderzoek
De boot is uitgebreid onderzocht. Zo is er jaarringenonderzoek gedaan naar het hout om te kijken wanneer de boot is gemaakt en wanneer het hout is gekapt. Zo bleek dat de punter aan het einde van de 12de eeuw gemaakt is. Het hout waarmee de boot is gemaakt kwam uit Denemarken of Noord-Duitsland en werd gekapt tussen 1180 en 1188. Dat maakt de boot extra bijzonder: het is namelijk de tot nu toe oudst bekende boot van Friesland. Archeologen vinden maar weinig schip- en bootresten uit de middeleeuwen, dus een vondst als deze is uniek!
In tweeën gebroken
Het bootje is waarschijnlijk in de 12e eeuw gebruikt om korte stukken te varen door zeearmen en kleine watergeulen. De boot kan namelijk helemaal niet goed varen op zee. Toch is ergens bij een mogelijke loskade in de watergeul bij Tirns een ongeluk gebeurd, want de boot is in tweeën gebroken en daarna gezonken. Wat denk jij dat er gebeurd kan zijn?
Zelf ontdekken?
Wil je zelf de Punter van Tirns bekijken? Bezoek dan het Fries Scheepsvaart Museum in Sneek!
