Misschien heb je wel eens gehoord van de terpenregio? Hiermee bedoelen we de provincies Friesland en Groningen. In deze provincies vinden we terpen: heuvels gemaakt door mensen om op te wonen en hun huis droog te houden bij overstromingen. In Friesland worden deze heuvels een terp genoemd en in Groningen een wierde. Deze terpen en wierden zijn archeologische schatkamers: ze zijn vaak al lang geleden gemaakt en mensen hebben er door de eeuwen heen op gewoond. Hierdoor worden de heuvels steeds meer opgehoogd. Door deze ophogingen belandden veel voorwerpen uit verschillende periodes in de heuvel. Een terp of wierde opgraven is voor een archeoloog dan ook heel interessant!
De wierde van Englum
In de provincie Groningen liggen een aantal oude wierden die al in de ijzertijd zijn gemaakt. Een daarvan is de wierde van Englum. In 2000 kreeg een aantal archeologen en studenten de kans om hier op te graven. Wat ze daar vonden, hadden ze nog nooit eerder gezien.
Schedels in een mestlaag
Tijdens de opgraving op de wierde werden onder een huisplattegrond de sporen van een mestlaag aangetroffen. De inhoud van deze mestlaag was uniek: de archeologen vonden in de laag acht menselijke schedels die in een soort cirkel waren geplaatst. Om de schedels heen lagen stapels koeienbotten en scherven aardewerk. De vondst riep veel vragen op. Waarom lagen de schedels van deze mensen hier? Waar zijn de andere resten van hun skelet? En waarom lagen er koeienbotten en potscherven tussen de schedels?
Begraven op de wierde
Een archeoloog deed uitgebreid onderzoek naar de schedels. Zij kwam erachter dat de schedels onderdeel waren van een bijzondere manier van begraving door de wierdebewoners. Als een persoon overleed werd deze waarschijnlijk in de openlucht gelegd om te vergaan tot alleen het skelet overbleef. De botten werden vervolgens gebruikt in verschillende rituelen van de wierdebewoners. De skeletresten van overleden familieleden werden in de wierde, in of naast het huis, begraven. Misschien gebeurde dit wel bij een uitbreiding van de wierde. Er wordt gedacht dat de wierdebewoners dit deden om een verbinding te maken tussen hun leven en het leven van hun voorouders. Een hele andere manier van begraven dan wij vandaag de dag kennen!
