Tussen 2008 en 2010 werd in het Drentse Eelde, vlakbij het vliegveld van Groningen, een groot gebied opgegraven. Als het om oppervlakte gaat, was dit één van de grootste opgravingen van Noord-Nederland. De archeologen vonden sporen uit de prehistorie tot aan de Romeinse tijd. Toen ze in 2010 de sporen van een inheems-romeinse nederzetting aan het opgraven waren, kwamen ze iets tegen dat ze niet gelijk hadden verwacht: een graf uit de klokbekercultuur. De klokbekercultuur bestond in Nederland grofweg tussen 2500 en 2000 v.Chr. en strekte zich uit van Noord Afrika tot Schotland. De archeologen vonden in het graf twee bijna complete klokbekers, een versierde schaal en deze hele bijzondere vondst: twee gouden sieraden!
Haarversiering
We kennen maar weinig vondsten van goud uit nieuwe steentijd. De ontdekking van deze sieraden is dan ook vrij uniek. Hoewel de sieraden op hangertjes of oorbellen lijken, zijn ze dat waarschijnlijk niet. Experts denken dat het haarversieringen zijn geweest, die opgerold in het graf werden meegegeven als grafgift. Uitgerold zien de sieraden eruit als een soort platte, gouden lepeltjes.
Vergelijkbare sieraden
In Nederland zijn op maar een paar plekken gouden sieraden van de klokbekercultuur gevonden die op deze lijken: tussen Beers en Cuijk in Noord-Brabant en in Bennekom in Gelderland. Deze waren wel recht van vorm, in plaats van rond zoals deze uit Drenthe. In het Verenigd Koninkrijk, waar er ook een klokbekercultuur is geweest, werden wel ronde exemplaren zoals deze gevonden. Zo vonden Engelse archeologen in Amesbury, in het rijke graf van een man uit de bronstijd die ook wel bekend staat als ‘de boogschutter van Amesbury’, een heel vergelijkbaar sieraad. Zijn graf lag vlakbij het wereldberoemde Stonehenge! Rond de tijd dat ‘de boogschutter’ leefde, was de grootste bouwfase van Stonehenge net afgelopen.
Zelf ontdekken?
Wil je zelf graag de vondsten van het klokbekergraf van Eelde bekijken? Bezoek dan het Drents Museum in Assen!