Voordat Urk onderdeel werd van Flevoland was het eeuwenlang een eiland in de Zuiderzee. Toch is dat niet altijd zo geweest. Voordat Urk een eiland werd was het namelijk verbonden met het vaste land. In de middensteentijd liep hier een rivier: de prehistorische Vecht. Langs deze rivier waren kleine rivierduinen te vinden. Voor mensen was dit een uitstekende plek om tijdelijk op te wonen: hoog, droog en genoeg voedsel in de buurt, door de vissen in de rivier en het wild in bossen in de omgeving. In de middensteentijd waren mensen veelal nomadisch, dat betekent dat zij niet permanent op één plaats woonden. Deze jager-verzamelaars gaan op een gegeven moment aardewerk maken. Vanaf dan noemen we het de Swifterbantcultuur.
Een grote opgraving
Vanaf 2021 deden archeologen onderzoek op een groot terrein aan de rand van Urk. Hier wordt in de toekomst de Zeeheldenwijk gebouwd. Bij de opgravingen kwamen veel vondsten uit de middensteentijd en nieuwe steentijd tevoorschijn: wel meer dan 350.000! Sommige waren wel 7000 jaar oud. Ook werden sporen van greppels, haardkuilen en paalgaten gevonden: misschien wel van een tijdelijk jachtkamp? Al eerder werden in de buurt van de Zeeheldenwijk vondsten gedaan uit de vroege prehistorie: de skeletresten van meerdere personen uit de Swifterbantperiode.
Werktuigen en aardewerk
Er werd veel botmateriaal gevonden van vissen en andere dieren. Dit is waarschijnlijk slachtafval of zijn etensresten van de mensen die hier hebben gewoond. Ook vonden de archeologen ook stukken aardewerk en vuursteen van de Swifterbantcultuur. Daarnaast werden bijzondere persoonlijke versieringen aangetroffen.
Een erg opvallende vondst was een bijl gemaakt van gewei. Dit is een hard materiaal dat niet zo snel breekt. In het stuk gewei is een gat geboord waarin vroeger een steel heeft gezeten. Met de bijl kan hout zijn gehakt, of maakte men misschien wel een kano.
Zelf beleven?
Wil je zelf beleven hoe Urk er in de middensteentijd moet hebben uitgezien? Neem dan hier een kijkje!